Kalkulator B2B — porównanie form opodatkowania

B2B w 2026: skala, liniowy czy ryczałt — policz, nie zgaduj

Na jednoosobowej działalności ta sama faktura daje różną kwotę „na rękę” zależnie od formy opodatkowania — i nie ma jednej najlepszej: wynik zależy od przychodu, kosztów, stawki ryczałtu i wybranego wariantu ZUS. Kalkulator powyżej liczy cztery formy obok siebie na stałych 2026 r.: skalę, podatek liniowy, ryczałt i IP Box 5% (dla kwalifikowanego dochodu z praw własności intelektualnej, głównie branża IT). Składki społeczne policzysz w wybranym wariancie — duży ZUS (podstawa 5 652 zł → 1 926,76 zł z dobrowolnym chorobowym, 1 788,29 zł bez), Mały ZUS Plus (podstawa liczona od połowy dochodu, w widełkach 1 441,80–5 652 zł) albo preferencyjny ZUS pierwszych 24 miesięcy (podstawa 1 441,80 zł → ok. 491,51 zł z chorobowym, 456,18 zł bez). Składka zdrowotna to 9% dochodu na skali, 4,9% na liniowym i IP Box — obie minimum 432,54 zł; na ryczałcie 498,35 / 830,58 / 1 495,04 zł według progów przychodu 60 tys. i 300 tys. zł. Podatek: skala 12%/32% z kwotą wolną 30 tys.; liniowy 19% i IP Box 5% z odliczeniem zdrowotnej do 14 100 zł; ryczałt według stawki z odliczeniem 50% zdrowotnej.

Przykład liczbowy — dlaczego trzeba liczyć

Przychód 15 000 zł/mies., koszty 2 000 zł (usługi IT, ryczałt 12%): skala daje ok. 8 833 zł na rękę miesięcznie, liniowy 8 530 zł, ryczałt 8 724 zł — wygrywa skala. Ale przy 25 000 zł/mies. i kosztach 3 000 zł kolejność się odwraca: ryczałt 16 524 zł, liniowy 15 463 zł, skala 14 143 zł. Granica przebiega inaczej dla każdej kombinacji kosztów i stawki — dlatego kalkulator pokazuje trzy kolumny, a nie jedną odpowiedź.

O czym pamiętać przy wyborze formy

• Formę zmieniasz raz w roku — co do zasady do 20. dnia miesiąca po pierwszym przychodzie (zwykle do 20 lutego). Decyzja wiąże na cały rok.
• Ryczałt wyklucza koszty: stawka liczy się od przychodu — przy wysokich kosztach (sprzęt, podwykonawcy, auto) skala lub liniowy szybko go doganiają.
• Skala ma bonusy niedostępne gdzie indziej: wspólne rozliczenie z małżonkiem, ulga na dzieci, IKZE pełniej — kalkulator liczy wariant bazowy bez ulg, więc z ulgami skala wypada jeszcze lepiej.
• Ulgi składkowe na start (ulga na start pierwsze 6 mies. — tylko zdrowotna, poza tym kalkulatorem; preferencyjny ZUS 24 mies.; Mały ZUS Plus) potrafią zmienić wynik o ponad 1 500 zł/mies. — wybierz wariant w polu „Wariant ZUS”, by zobaczyć różnicę względem pełnego dużego ZUS.
• Stawkę ryczałtu ustala PKWiU działalności (np. 12% dla większości IT, 8,5% dla wielu usług, 15% dla niektórych wolnych zawodów) — błędna stawka to zaległość podatkowa; w razie wątpliwości interpretacja indywidualna.

Częste pytania

Czy B2B zawsze opłaca się bardziej niż etat?

Nie „zawsze” — B2B nie ma płatnego urlopu, chorobowego od pracodawcy, okresu wypowiedzenia ani składek pracodawcy na Twoją emeryturę. Uczciwe porównanie: policz etat w naszym kalkulatorze wynagrodzeń, a B2B tutaj, i doceń różnicę ryzyka, nie tylko kwot.

Co z chorobowym na działalności?

Składka chorobowa jest dobrowolna (różnica 138,47 zł/mies. w 2026). Bez niej nie ma zasiłku chorobowego ani macierzyńskiego z działalności. Przy planach rodzinnych zwykle opłaca się ją mieć — przełącznik w kalkulatorze pokazuje koszt.

Dlaczego wynik różni się od wyliczeń księgowej?

Kalkulator liczy w ujęciu rocznym uśrednionym; Mały ZUS Plus jest uproszczony (liczony od bieżącego dochodu, nie od średniej za poprzedni rok), a nie uwzględnia wspólnego rozliczenia z małżonkiem, ulgi na dzieci ani innych ulg osobistych. To symulacja informacyjna do porównania form — decyzję podatkową skonsultuj z księgową, która zna Twoje PKWiU i historię składek.